"Η θεραπευτική πλασμαφαίρεση είναι μια εξωσωματική ιατρική πράξη και δεν πρόκειται για μια απλή διαδικασία ευεξίας", εξηγούν οι ειδικοί, για τη θεραπεία στην οποία υπεβλήθη ο Γιώργος Μαζωνάκης πριν πάθει ανακοπή καρδιάς, επισημαίνοντας ότι η χρήση της στην ιατρική αφορά συγκεκριμένες παθήσεις και συγκεκριμένες ενδείξεις.
Κατά τη διαδικασία, το αίμα περνά από ειδικό μηχάνημα, το οποίο διαχωρίζει το πλάσμα από τα κύτταρα του αίματος. Το πλάσμα απομακρύνεται και στη συνέχεια αντικαθίσταται, ενώ τα κύτταρα του αίματος επιστρέφουν στον οργανισμό. Πρόκειται, επομένως, για μια διαδικασία που πραγματοποιείται με τη συμμετοχή ειδικού εξοπλισμού και απαιτεί ιατρική παρακολούθηση.
Όπως σημειώνουν, η θεραπευτική πλασμαφαίρεση έχει συγκεκριμένες επιστημονικά τεκμηριωμένες ενδείξεις. Χρησιμοποιείται, μεταξύ άλλων, σε συγκεκριμένα αιματολογικά και νευρολογικά νοσήματα, καθώς και σε ορισμένες νεφρολογικές, ανοσολογικές και άλλες παθήσεις. Σε κάποιες από αυτές αποτελεί βασικό μέρος της θεραπείας, ενώ σε άλλες χρησιμοποιείται ανάλογα με την περίπτωση και σε συνδυασμό με άλλες θεραπευτικές επιλογές.
Διαφορετικό είναι το ζήτημα όταν η πλασμαφαίρεση χρησιμοποιείται σε άτομα χωρίς συγκεκριμένη ιατρική ένδειξη και παρουσιάζεται ως μέθοδος "detox" ή γενικής ευεξίας. Ο όρος "detox" περιγράφει την απομάκρυνση ουσιών από το πλάσμα, όμως δεν αποτελεί καθιερωμένη ένδειξη για θεραπευτική πλασμαφαίρεση.
Αντίστοιχα, η σύνδεση με την αντιγήρανση σχετίζεται κυρίως με την έρευνα γύρω από τη σύσταση του πλάσματος και τις αλλαγές που παρατηρούνται με την ηλικία. Η μελέτη αυτών των μηχανισμών αποτελεί αντικείμενο επιστημονικής έρευνας, χωρίς να σημαίνει ότι η θεραπευτική πλασμαφαίρεση αποτελεί καθιερωμένη θεραπεία αντιγήρανσης.
Πώς γίνεται η πλασμαφαίρεση
Η θεραπευτική πλασμαφαίρεση, ή therapeutic plasma exchange (TPE), είναι μια εξωσωματική διαδικασία κατά την οποία το αίμα περνά από ειδικό μηχάνημα. Η συσκευή διαχωρίζει το πλάσμα από τα κύτταρα του αίματος. Το πλάσμα αφαιρείται, ενώ τα ερυθρά και λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια επιστρέφουν στον οργανισμό.
Το πλάσμα που αφαιρείται αντικαθίσταται με ειδικό υγρό. Συνήθως χρησιμοποιείται αλβουμίνη 5% ή φυσιολογικός ορός, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις χρησιμοποιείται φρέσκο κατεψυγμένο πλάσμα. Με τη διαδικασία μπορούν να απομακρυνθούν από το πλάσμα συγκεκριμένες ουσίες, όπως παθολογικά αντισώματα ή άλλοι παράγοντες που σχετίζονται με μια νόσο.
Οι ιατρικές ενδείξεις
Οι ενδείξεις για θεραπευτική πλασμαφαίρεση καταγράφονται στις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες.
Στις πιο πρόσφατες οδηγίες του 2023 περιλαμβάνονται 166 ενδείξεις, οι οποίες χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες, ανάλογα με τον ρόλο της θεραπείας. Η Κατηγορία Ι αφορά περιπτώσεις στις οποίες η πλασμαφαίρεση αποτελεί θεραπεία πρώτης γραμμής, ενώ η Κατηγορία ΙΙ περιλαμβάνει περιπτώσεις στις οποίες χρησιμοποιείται ως θεραπεία δεύτερης γραμμής ή υποστηρικτικά. Στην Κατηγορία ΙΙΙ ο ρόλος της δεν έχει καθοριστεί και η απόφαση λαμβάνεται εξατομικευμένα, ενώ στην Κατηγορία IV περιλαμβάνονται περιπτώσεις στις οποίες θεωρείται αναποτελεσματική ή δεν συνιστάται.
Στις αιματολογικές παθήσεις, η πλασμαφαίρεση χρησιμοποιείται, μεταξύ άλλων, στη θρομβωτική θρομβοπενική πορφύρα, όπου αποτελεί θεραπεία πρώτης γραμμής, καθώς και σε περιπτώσεις συνδρόμου υπεργλοιότητας και σε ορισμένες περιπτώσεις μυελώματος. Περιλαμβάνεται επίσης στην αντιμετώπιση συγκεκριμένων οξέων συνδρόμων σε ασθενείς με δρεπανοκυτταρική νόσο.
Στη νευρολογία, χρησιμοποιείται στο σύνδρομο Guillain-Barré και σε συγκεκριμένες περιπτώσεις μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί σε οξείες υποτροπές της σκλήρυνσης κατά πλάκας, όταν δεν υπάρχει ανταπόκριση στα κορτικοστεροειδή. Υπάρχουν ακόμη ενδείξεις σε ορισμένες νεφρολογικές και αγγειιτιδικές παθήσεις.
Στον τομέα των μεταμοσχεύσεων, η πλασμαφαίρεση μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε περιπτώσεις απόρριψης μοσχεύματος που προκαλείται από αντισώματα, αλλά και για απευαισθητοποίηση πριν από μεταμόσχευση. Η χρήση της επεκτείνεται και σε άλλες ειδικές καταστάσεις, μεταξύ των οποίων οξεία ηπατική ανεπάρκεια, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις και ως γέφυρα προς μεταμόσχευση, οικογενής υπερχοληστερολαιμία και υπερτριγλυκεριδαιμική παγκρεατίτιδα.
Οι ειδικοί επισημαίνουν παράλληλα τη σημασία του περιβάλλοντος στο οποίο πραγματοποιείται η διαδικασία. Η πλασμαφαίρεση απαιτεί κατάλληλο εξοπλισμό, εκπαιδευμένο προσωπικό και συνεχή παρακολούθηση, καθώς κατά τη διάρκειά της μπορεί να εμφανιστούν ανεπιθύμητες αντιδράσεις, όπως πτώση της αρτηριακής πίεσης, διαταραχές των ηλεκτρολυτών, αλλεργικές αντιδράσεις ή διαταραχές του καρδιακού ρυθμού.
Για τον λόγο αυτό, η διαδικασία πραγματοποιείται σε οργανωμένες μονάδες θεραπευτικής αφαίρεσης ή σε κατάλληλα οργανωμένο νοσοκομειακό περιβάλλον, όπου υπάρχει η δυνατότητα παρακολούθησης του ασθενούς και άμεσης αντιμετώπισης ενός πιθανού επείγοντος περιστατικού.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις από την εγχώρια και διεθνή showbiz στο yupiii.gr
